Mała sala, skromna scenografia, kilka rekwizytów, trzech aktorów… Czyżby kolejny polski film? Nie, to występ Teatru Szklana Kula, Zielone Słońce, grającego w Pałacu Kultury Zagłębia spektakle dla najmłodszych dzieci.

Przedstawienia skierowane są do przedszkolaków. Teatr dla najmłodszych ma uczyć dzieci otwarcia na kulturę i wykształcenia pozytywnych nawyków „wychodzenia z domu”. W Zagłębiu nie ma zwyczaju rodzinnego chodzenia do teatru. Być może powodem jest brak takich miejsc. Jedyną naszą ostoją jest jeszcze Teatr Dzieci Zagłębia w Będzinie.

Spektakl „Pan Kuleczka” powstał wg opowiadań Wojciecha Widłaka. Skąd akurat pomysł na taką tematykę? „Przeważnie wychodzi się od jakiegoś problemu, a potem podpiera się literaturą” –opowiada Karol Kojkoł. Zdarza się jednak, że to dzieci samych twórców zafascynują się bajką i dopiero wówczas zostaje ona przeniesiona na scenę teatralną. Wtedy istnieje większe prawdopodobieństwo, że spektakl spodoba się młodej widowni. Przedstawienia Teatru Szklana Kula Zielone Słońce znacznie różnią się od innych. Przede wszystkim nie ma bariery między aktorami a widzem. Ponadto, spektakl nie ma skomplikowanej fabuły, która może okazać się za trudna do odbioru przez kilkulatki – składa się z kilku etiud o różnej tematyce, które łączą główni bohaterowie. Scenografia i niektóre z rekwizytów wykonane przez samych aktorów, są proste w użyciu i absolutnie nie spychają przesłania spektaklu na drugi plan. Zespół składa się z 3 aktorów – etatowych pracowników będzińskiego Teatru Dzieci Zagłębia i katowickiego Ateneum: Marty Popławskiej, Kamila Katolika i Karola Kojkoła. Cała trójka mówi o swojej pracy z niezwykłą pasją. Nic nie jest w stanie ich zrazić do kontynuowania wyznaczonego planu, nawet rozrabiające w czasie przedstawienia dzieci i nauczycielki, które nie zawsze potrafią upilnować swoich wychowanków, by skoncentrowały się przez 50 minut na sztuce teatralnej. Wręcz przeciwnie, każdy z nich przyznaje, że to jeszcze bardziej motywuje ich do pracy.

Doskonale przygotowany spektakl, mimo iż ubogi w środki scenograficzne, potrafi pobudzić wyobraźnię maluchów. Zmieniające się kolorowe światła, muzyka, perfekcyjna gra aktorska i idealnie dobrany temat sprawiają, że przedszkolaki wczuwają się w każdą scenę, co chwila chichocząc, bądź wpatrując się w aktorów jak zaczarowane. Niemały wpływ na ich zachowanie ma temat przedstawienia. Opowiada ono o Panu Kuleczce, Kaczce Katastrofie i Psie Pypciu. Każda postać jest inna, jednak każda ma takie same problemy jak my wszyscy. Także akcja rozgrywa się podczas zupełnie prozaicznych czynności, jak jazda pociągiem czy czekanie na przystanku na autobus. Dzięki temu dzieci uczą się odpowiednich zachowań w społeczeństwie, mogą odnaleźć sposób na rozwiązywanie swoich problemów. Doskonalą swoją koncentrację i zwiększają zasób słownictwa. Po każdym występie dzieci mogą wejść na scenę, by poznać bliżej bohaterów spektaklu, a nawet na chwilę zamienić się w Kaczkę Katastrofę. Wszystko to sprawia im wielką frajdę.

Aktorzy grali w Pałacu Kultury Zagłębia w Dąbrowie Górniczej od marca 2009. Akcja Stowarzyszenia Promocji Kultury „Zielone Słońce” powstała w ramach projektu „Zielone Słońce dzieciom – pogłębianie wyobraźni”. „Projekt polegał na 10 spotkaniach z Panem Kuleczką – mówi Kamil Katolik. – Dodatkowo, jedno spotkanie było tylko dla pedagogów, aby mieli możliwość zobaczenia fragment spektaklu i wysłuchania prelekcji na temat odbioru sztuki teatralnej przez dzieci.”

Mimo iż teatr występował dla dąbrowskich przedszkoli za darmo, nie wszystkie placówki, które wcześniej zgłaszały chęć uczestnictwa w akcji, w końcu do niej przystąpiły. Jednym z powodów może być niechęć opiekunek do organizowania tego typu wycieczek do teatrów. Po przedszkolach występują teatrzyki objazdowe, które nie wymagają od nauczycieli ruszania się z miejsca. „Mimo paru zalet, nie zastąpią dzieciom atmosfery prawdziwego teatru. – mówi Marta Popławska – To, co zobaczą w teatrze, nie zobaczyliby w swojej przestrzeni”. Już samo wyjście dziecka w nieznane wcześniej miejsce, piękna muzyka, wspaniałe światła czy ciemność na początku każdego spektaklu, która pozwala przenieść się w magiczną przestrzeń, pozwalają rozbudzić w nim całe pokłady wyobraźni. Ważne jest poznanie także innej, prawdziwej formy teatru. Przedstawienia Teatru Szklana Kula Zielone Słońce mają charakter edukacyjny, stwarzający warunki do ekspresji emocji, a także ćwiczenie wrażliwości słuchowej i odbierania informacji za pomocą gestów, symboli i mimiki twarzy. Zamiast robienia show, aktorzy wprowadzają dzieci w specyfikę teatru. Wychodzą z założenia, że jako dorośli nie będą potrzebowali teatru czy innej kulturalnej rozrywki, jeśli nie zakosztują tego jako dzieci.

                                                   Paulina Budna.